16 Φεβρουαρίου 2017

Δεν είναι το πισί· είναι να έχεις τη φλόγα!

«Δεν είναι το πισί· είναι να έχεις τη φλόγα!» μου είχε πει ο Σωτήρης Τερζίδης μια βραδιά πριν 5 χρόνια. «Φοβερό! Πρέπει να το γράψεις στο ιστολόγιο!» του απάντησα, μα δεν πρόλαβε...

Κανείς δεν μπορεί να μπει στο μυαλό ενός άλλου, είναι όμως φράση που αξίζει συζήτηση, αν και το πισί πλέον θεωρείται ξεπερασμένο. Φορητοί, κινητά, τάμπλετ πήραν τη θέση του. Μα όσο και να προοδεύει η τεχνολογία, μόνη της δε διδάσκει. Έχω διαδραστικό στην τάξη, αλλά τρέχω όπως κι όταν δεν είχα.

Πίσω από τη διδασκαλία, πίσω από την ποιότητά της, κρύβεται το πάθος. Οι λεπτομέρειες κάνουν τη διαφορά: το πόσο κοντά στέκεσαι στους μαθητές, το πώς τους μιλάς, το αν ελέγχεις ή όχι τι έχουν καταλάβει, το πώς το ελέγχεις, το αν τους στηρίζεις, το ποιους στηρίζεις, το πώς τους κοιτάς, όλα μετράνε. Δεν είναι τα πτυχία, τα χαρτιά, τα χρόνια υπηρεσίας, οι ώρες μελέτης· είναι να το έχεις μεράκι.

Είμαι σίγουρος ότι η φράση δεν αφορούσε τις Νέες Τεχνολογίες. Πολλοί είχαν παρεξηγήσει τον Σωτήρη. Ναι, από τη δεκαετία του ογδόντα ασχολούνταν με τους υπολογιστές. Ναι, το ιστολόγιό του ήταν γεμάτο τεχνολογία. Μα δεν ήταν το πάθος του. Το πραγματικό του πάθος ήταν ένα σχολείο στο οποίο θα κυριαρχούσε η δημιουργία, η ανακάλυψη, η έκφραση. Οι υπολογιστές ήταν απλώς το όχημα, ένα από τα πολλά που χρησιμοποιούσε στην τάξη. Τίποτε άλλο. Και δεν μπορείς να διδάσκεις τη δημιουργία, την ανακάλυψη, την έκφραση, αν δεν έχεις τη φλόγα.

ΥΓ

Φίλοι... δυσεύρετοι τύποι. Δεν τελειώνεις μαζί τους ακόμα κι όταν έρθει το τέλος...

11 Φεβρουαρίου 2017

Ποιος φταίει για την απόδοση των μαθητών;

Από μια διαδικτυακή συζήτηση προέκυψε το εξής ερώτημα: ποιον κατηγορούμε για τη μειωμένη απόδοση των μαθητών; Τους εκπαιδευτικούς ή αναζητούμε τις αιτίες γενικότερα σε όλους τους παράγοντες που αφορούν την εκπαίδευση;

Προφανώς, η απόδοση του μαθητή εξαρτάται από το αναλυτικό πρόγραμμα, τα σχολικά βιβλία, την οικογένειά του, τη φτώχεια, το αν είναι μαθητής με ειδικές ανάγκες ή όχι, τη δουλειά των προηγούμενων εκπαιδευτικών και άλλα πολλά που δεν τα ελέγχουμε. Είναι σημαντικό ο εκπαιδευτικός να αναφέρεται και να συζητά τους συγκεκριμένους παράγοντες. Συνήθως όσοι είναι έξω από την εκπαίδευση δεν τους αναφέρουν καθόλου και αν δεν τους γνωστοποιήσουμε κι εμείς αδικούμε τους εαυτούς μας.

Ωστόσο, θεωρώ ότι όσο περισσότερο τους συζητάμε τόσο περισσότερο ξεχνάμε τον μόνο παράγοντα που μπορούμε να ελέγξουμε από όσους επηρεάζουν την απόδοση του μαθητή: τη διδασκαλία μας.

Ναι, για την απόδοση των μαθητών μας φταίμε και εμείς. Όσο καλύτεροι γινόμαστε τόσο καλύτερα αποδίδουν. Όσο περισσότερο προσπαθούμε τόσο περισσότερο βελτιώνονται. Δεν είναι εύκολο. Παλεύουμε εναντίον όλων των προαναφερόμενων παραγόντων, βαλλόμενοι από παντού, με πενιχρά μέσα: με όποιο κείμενο πέσει στα χέρια μας και αξίζει· με όσους συναδέλφους έχουν συνειδητοποιήσει ότι η δουλειά μας είναι ομαδικό και όχι ατομικό άθλημα και μας στηρίζουν.

Δεν είναι εύκολο να μπαίνεις στην τάξη και να κοιτάς στα μάτια τους μαθητές που δεν μπορείς να βοηθήσεις. Το μεγαλύτερο εμπόδιο για να τους βοηθήσουμε είναι να μην πιστεύουμε ότι μπορούμε να κάνουμε τη διαφορά. Και τη δύναμη να κάνουμε τη διαφορά θα τη βρούμε ακριβώς εκεί: στα μάτια των μαθητών μας.